Б.Мөнхбаатар: Цемент үйлдвэрлэгчдийг үнээ 10 хувиар буулгахыг шаардахад Хөгжлийн банкны зээлийг зохицуулж өг гэж хариу өгсөн

Цемент үйлдвэрлэгчид цементийн үнийг 26 орчим хувиар нэмэгдүүлсэн нь өнөөдөр барилгын салбарт хүндээр тусаад байна. Тиймээс уг асуудлын хүрээнд БХБ-ын сайд Б.Мөнхбаатартай ярилцлаа. 

Асуудлыг гурван талаас нь авч үзэх хэрэгтэй.Нэгдүгээрт том утгаараа  дэлхий дахинд үүсч буй нөхцөл байдал, манай улсад барилгын материалын үйлдвэрлэл ямар түвшинд байгаа билээ, материалын түүхий эд, орц гаднаас хараат. Урд хөршийн хил хаалттай энэ үед арматурыг хойд хөршөөсөө татаж байгаа долоон компани бий. Тухайлбал, "Улаанбаатар менежмент" компани энэ жил 150 мянган тонн арматур татахаар төлөвлөсө. Монгол Улсын жилийн хэрэгцээ 300 мянган тонн байдаг. 150 мянган тонн арматурын 50 мянган тонн нь орж ирснээс дахин 30  мянган тонн арматур замдаа тээвэрлэгдэж байна. ОХУ-ын талаас хэдийгээр нөхцөл байдал нь хүнд байгаа ч гэлээ арматур нийлүүлэх сонирхолтой байгаа. Сүүлийн үед төлбөр, тооцоог шилжүүлэхэд асуудал үүсч байна.

Ямартай ч барилгын бүтээн байгуулалт эхлэх үед арматурын нөөцийг бүрдүүлэхээр ажиллаж байна. Нөгөө талдаа цементийн үнэ өссөн. Сүүлийн хоёр жил цементийн үнэ тогтвортой байсан хэдий ч он гараад цемент үйлдвэрлэгчид үнээ огцом нэмсэн. Бид хэд хэдэн удаа уулзахад, гурван шалтгаанаар үнээ нэмсэн гэж тайлбарласан. 

Нэгдүгээрт, түүхий эд, түлш, тээвэр, гөлтгөнөтэй зэрэг түүхий эдийн холбоотой үнийн нэмэгдэл. Тухайлбал, Хөтөл болон Монполимет нүүрсээ Тавантолгойгоос зөөдөг. Түүхий эдээс хамаарсан үний өсөлт мөн үү гэдгийг тогтоохоор  ШӨХТГ-аас шалгалт хийсэн. Шалгалтаар түүхийн эдийн үнэ өссөн байна гэдгийг тогтоосон. 

Хоёрдугаарт шинээр Хөдөлмөрийн тухай хуульд орсон нэмэлт өөрчлөлтөөр уул уурхайн ажилчдын уртын амралтыг 14 хоног болгосноор завсарт нь ажиллах хүмүүсийн цалингийн зардал илүү гарч байна.  Гуравдугаарт,  Хөтөл болон Монполимет, МАК гурав Хөгжлийн банкны асуудлыг  зохицуулж өгөөч гэдэг саналыг авьж байгаа. Манай яам тэдний Хөгжлийн банкнаас авсан зээлийн асуудлыг мэдэхгүй. Дунджаар цементийн үнэ 26 хувиар нэмэгдсэн. Үүний 10 хувийг нь буулга гэдэг шаардлагыг тавьсан. Гэтэл өөдөөс дээрх тайлбаруудыг тавьдаг.

 Бид аль альдаа талдаа асуудлыг шийдвэрлэх гарц юу байна вэ гэдгийг дахин  ярилцахад тухайн дөрвөн компани эрчим хүчний хөнгөлөлт үзүүлж өгөөч гэсэн саналыг мөн тавьсан. Ямартай ч бид судална. Эдгээр компани 2021 онд ашигласан эрчим хүчнийхээ хэрэглээг өртгөөр нь тооцоод энэ онд хэдэн төгрөг байх уу гэдэг тооцооллыг ирүүлсэн. Хэрэв эрчим хүчний хэрэглээг нь төрөөс тэглэлээ гэж тооцвол 30 гаруй тэрбум төгрөгийн зардал гарахаар байна. Хагас жилдээ 20 гаруй тэрбум төгрөг гарахаар байна. Аль болох шийдэхийн төлөө ямартай ч судалж байна. Мөн НӨАТ-аас чөлөөлж өгнө үү гэсэн хүсэлтийг тавьсан. Энэ талаар Сангийн сайдад уламжлахад цөөн хэдэн компанид зориулсан шийдвэр гаргах боломжгүй гэж хэлсэн.Төр засаг боломжгүй энэ хүнд үед дээрх дөрвөн компани тухайн үед зээл авчихаад өнөөдөр эх оронч байх хэрэгтэй гэдгээ хэлнэ" гэлээ.