Беларусын сөрөг хүчний “Майдан” хувьсгал хийх төлөвлөгөөг ил болгожээ

Беларусын Сонгуулийн ерөнхий хороо нь Ерөнхийлөгчийн сонгуулийг хүчин төгөлдөр гэж үзэхээр шийдсэн тухайгаа мэдэгджээ. Беларусын хууль ёсоор сонгуульд сонгогчдын 50 –аас илүү хувь нь оролцсон тохиолдолд сонгуулийн хүчин төгөлдөр гэж үздэг юм байна. Хамгийн сүүлд ирсэн мэдээгээр Беларусын Ерөнхийлөгчийн сонгуульд сонгогчдын 73 хувь нь саналаа өгчээ.

Гэвч энэ удаагийн сонгууль өмнө нь байгаагүй их маргаан зөрчилтэй болж байгаагаараа онцлог болж байна. Цар тахлын улмаас Беларусын эдийн засаг хүнд байдалд орсонтой холбогдуулан 26 жил тасралтгүй төр барьж байгаа Ерөнхийлөгч Лукашенкогийн нэр хүнд олон нийтийн дунд маш ихээр унасан гэж шинжээчид мэдэгдэж байгаа. Иймд эрх баригчид Беларусын сонгуульд Лукашенкотой өрсөлдөхөөр нэр дэвшсэн олон хүнийг баривчилж, үүнийг эсэргүүцсэн жагсаал цуглаан олон гарсан. Тэгэхээр өрсөлдөгчгүй болсон Лукашенко ялах нь гарцаагүй ч беларусчууд үүнд дургүйцэн, үймээн самуун дэгдэж магадгүй тухай их яригдах болсон.

Өмнөх сонгуулиудаар ч ийм яриа гарч байсан ч иргэдийн дийлэнх нь дэмжээгүй учраас олныг хамарсан эсэргүүцэл гарж байгаагүй. Гэвч энэ жил байдал эрс өөрчлөгдсөн гэж олон шинжээчид үзэж байгаа юм байна. Жишээлбэл, сонгуульд ялагдсан тохиолдолд  сөрөг хүчний зүгээс авах арга хэмжээг дурдсан баримтыг интернэтэд ил болгосон байна. Сэтгүүлч Степан Путило-ийн Telegram сувагт хэвлэгдсэн энэхүү баримтад Майдан хувьсгал хийх заавар гэж болохоор юм.  “Б төлөвлөгөө” гэж нэрлэгдсэн энэ баримт хэд хэдэн зүйлтэй. Үүнд: Лукашенког сонгуульд ялсан гэж зарлавал наймдугаар сарын 10-нд улсын үйлдвэрүүдэд бүх нийтийн ажил хаялт явуулж, дахин сонгууль явуулахыг шаардах хэрэгтэй гэжээ. Ингэвэл улсын үйлдвэрийн захиргаа нь бүх ажилчдаа халж чадахгүй, харин цагдаа нар улс төрийн идэвхтнүүд бус жинхэнэ ажилчид жагсаж байгааг хараад хүчээр хөөж тарааж зүрхлэхгүй гэсэн байна.

Мөн хотуудын оршин суугчид тус тусын дүүргийн захиргааны үүдэнд жагсан, байрыг нь бүслэн хаах ёстой гэжээ. Үүний дараа цагдаа нар жагсагчдыг баривчилж эхэлбэл эргэлт буцалтгүй шийдэмгийн арга хэмжээ авах ёстой гэсэн дохио болно гэсэн байна. Улмаар цагдаа нар жагсагчдыг баривчилж байгааг эсэргүүцэн машин замуудыг хааж, цагдаагийн машин техникийг эвдэх хэрэгтэй гэж.

Орон нутгийн сөрөг хүчнийхэн тус тусын сонгуулийн хороодын удирдлагуудыг эсэргүүцлийн жагсаалд нэгдэхийг шаардах ёстой. Орон нутгийн талбайг цагдаа нар бүсэлж хаавал удирдах албан тушаалтнуудын гэрийнх нь гадаа цуглаж, жагсаал хийх ёстой гэж заасан байна.

Мөн эсэргүүцлийн жагсаалд оролцогчд руу цагдаа нар дайрсан үед ямар байдлаар жагсаж, хариу хүч яаж хэрэглэх ба машинтай хүмүүс цагдаагийн машин техникийг хөдөлгөөнийг хэрхэн хааж зогсох талаар зааварчилгаа өгчээ.

Лукашенкогийн гол өрсөлдөгч Светлана Тихановская нь аюулгүй байдлаа хангахын тулд сонгуулийн штабын гишүүд ба гадаадын сэтгүүлчдийн хамтаар гэрээ орхин гарч, нууц газар байрласан тухай мэдээллийг сөрөг хүчнийхэн тараасан байна.

Беларусын хуульд зааснаар сонгогчдыг 50-аас илүү хувийн санал авсан нэр дэвшигч ялагч болох ёстой. Гэвч Лукашенко нь сонгуулийн дараа ямар ч эмх замбараагүй байдал гаргуулахгүй, бүх зүйл тайван байх болно гэж амлаад бусад нэр дэвшигчдийг гэсгээн цээрлүүлэх арга хэмжээ авахгүй гэжээ.