Я.САНЖМЯТАВ: УЛС ТӨРИЙН ХИЛС ХЭРЭГТ ХЭЛМЭГДЭГСДИЙН 380 ОРЧИМ ХҮҮХДЭД ОРОН СУУЦНЫ ДЭМЖЛЭГ ҮЗҮҮЛНЭ

Улс төрийн хилс хэрэгт хэлмэгдэгсдийг цагаатгах, тэдэнд нөхөх олговор олгох тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийн үзэл баримтлалыг Төрийн байгуулалтын байнгын хороо дэмжээд байгаа билээ. Уг хуулийн төслийг санаачлагчдын нэг УИХ-ын дэд дарга Я.Санжмятав "УИХын даргын захирамжаар УИХын дэд даргын хариуцах ажлын хүрээнд Цагаатгах ажлыг удирдан зохион байгуулах Улсын комиссын даргын үүргийг хариуцна гэж заасан. Цагаатгах ажилтай холбогдуулан 1998 онд батлагдсан хууль байдаг. Хууль батлагдсанаас хойш цагаатгуулах, гомдол гаргуулах хугацааг гурван удаа сунгасан бол нэхэмжлэл гаргах эрх, хөөн хэлэлцэх хугацааг дөрвөн удаа сунгаж байсан юм. 2011 оны арванхоёрдугаар сарын 30ны өдөр энэ хугацаа нь дууссан. Нэгэнт ингээд дууссан болохоор долоон жилийн хугацаанд өргөдөл нэмж хүлээн авах эрхзүйн орчин байхгүй болчихсон л доо.

Хууль батлагдсанаас хойш хэлмэгдэгсдийн ар гэрийнхэнд нөхөх олговор болгож 500 мянга, нэг сая төгрөгийг олгож эхэлсэн. Эрүүгийн ялаар шийтгүүлэн нас барсан хэлмэгдэгсдийн эхнэр, нөхөр гэр, орон сууцаа хураалгуулсан тохиолдолд орон сууц, гэр олгохоор заасан. Тэдний хөрөнгө, эдийн засгийн агуулга бүхий хохирлуудыг барагдуулах нөхөх олговрыг хуульчлалгүй өнөөдрийг хүрсэн байдаг. Тиймээс үүнийг зайлшгүй хэлэлцэх шаардлагатай гээд 2014 онд ҮАБЗөөс Цагаатгах ажлыг удирдан зохион байгуулах Улсын комиссын дүнг сонсоод гурван чиглэл өгсөн.

Цагаатгах ажлыг хоёр жилийн хугацаагаар сунгана. Энэ хугацаанд өргөдлүүдийг нь хүлээж авах юм. Түүнээс хойш дахин өргөдөл авахгүй гэсэн үг. ҮАБЗөөс Цагаатгах ажлыг удирдан зохион байгуулах Улсын комиссыг татан буулгах зөвлөмж 2014 онд гарсан. Энэ зөвлөмжийн дагуу 2015 онд гишүүдийн зүгээс хуулийн төсөл өргөн барьсан ч, тавьж буй хохиролтой холбоотой зардлууд нь нэлээд өндөр байсан тул хараахан шийдэж чадаагүй юм. Одоо энэ хоёр жилийн хугацаанд хэлмэгдсэн хүмүүсийн нөхөр, эхнэр, төрсөн хүүхэд эсвэл үрчилсэн, цаазлуулахад болон шоронд ял эдэлж байгаад нас барахад эхийнхээ хэвлийд 10 сартай үлдсэн хүүхэд гээд тооцохоор ноднин хууль өргөн барихад 400 хүн байсан. Тэднээс нэг жилийн хугацаанд 20 орчим хүн хорвоогийн мөнх бусыг үзчихлээ. Тиймээс одоо байгаа хүмүүстээ нөхөх олговрыг нь олгоод явах зохицуулалтыг хийе гэвэл 380 орчим хүн хамрагдана" хэмээв.

Б.Ирээдүй