Ганцмод-Гашуунсухайт боомтын төмөр зам 2027 онд ашиглалтад орно

Монгол Улсын Засгийн газрын 2024-2028 оны үйл ажиллагааны хөтөлбөрт тусгагдсан 14 мега төслийн нэгдүгээрт төмөр замын томоохон төсөл болох Гашуунсухайт-Ганцмод, Ханги-Мандал, Шивээхүрэн-Сэхээ боомтуудын хил дамнасан холболтын төмөр зам, боомтын хил дамнасан төмөр замыг байгуулах ажлыг тусгаснаас гадна говийн бүсэд шинээр шинэ төмөр замын төслүүдтэй уялдуулан ачаа тээврийн шилжүүлэн ачих терминалыг барихаар тус тус төлөвлөсөн.

Энэхүү хөгжлийн төлөвлөгөөний хүрээнд хамгийн эхний томоохон бүтээн байгуулалт болох Гашуунсухайт-Ганцмод боомтын хил дамнасан төмөр замын байгуулах ажлыг БНХАУ-ын талтай 2008 оноос хойш 17 жилийн хугацаанд нийтдээ 60 гаруй удаагийн яриа хэлэлцээр хийсний эцэст энэхүү хил дамнасан төмөр замын бүтээн байгуулалтын асуудал эцэслэн шийдвэрлэгдэж, бүтээн байгуулалтын ажлыг 2025 оны 06 дугаар сарын 15-ны өдөр албан ёсоор нээж, өдгөө барилгын ажлын гүйцэтгэл 10 хувьтай явагдаж байна.
Энэ нь Монгол Улс, БНХАУ-ын хооронд 1955 онд Монгол-Хятадын хилийн төмөр замын хэлэлцээр байгуулж, Замын-Үүд, Эрээн боомтын хил дамнасан төмөр зам баригдаж ашиглалтад орсноос хойш 70 жилийн дараа хийгдэж буй хоёр дахь төмөр зам болж байгаагаар онцлогтойгоос гадна цаашид дараа дараагийн төмөр замын боомтын холболтыг саадгүй хэрэгжүүлэх боломжийг бүрдүүлж өгсөн чухал төсөл юм.
Ганцмод-Гашуунсухайт боомтын төмөр зам нь төлөвлөгөөний дагуу 2027 оны 6 дугаар сард ашиглалтад оруулахаар ажиллаж байгаа бөгөөд төсөл хэрэгжсэнээр говийн бүсэд шинээр 170 орчим ажлын байр нэмэгдэж, нүүрсний экспорт жилд дунджаар 83 сая тонн байгааг 165 саяд хүрэх, нүүрс борлуулалтын орлого жилд 1.5 тэрбум ам.доллараар нэмэгдэх, нэг хүнд ногдох ДНБ-ий хэмжээ 10,000 ам.долларт хүрэх, эдийн засгийн өсөлтийг 6%-аас дээш түвшинд хадгалах, инфляцыг 5%-д барих зэрэг эдийн засгийн томоохон ач холбогдолтой.

Мөн төмөр замын салбарт бид “Чингис хаан” олон улсын нисэх буудлын орчимд байгуулагдаж буй “Хүннү хот” дагуул хот, Багахангай-Хөшигийн хөндийн салбар төмөр замын бүтээн байгуулалт одоогоор 84 хувийн гүйцэтгэлтэй үргэлжилж байна. 2026 оны эхний хагаст ашиглалтад оруулахаар төлөвлөсөн байна.
Сүүлийн жилүүдэд говийн бүсэд ашиглалтад оруулсан Тавантолгой-Гашуунсухайт, Тавантолгой-Зүүнбаян, Номгон-Ханги чиглэлийн төмөр замын томоохон шугамуудаар тээвэрлэгдсэн ачааны хэмжээ 2024 онд 8,9 сая.тонн, 2025 онд 12.4 сая.тоннд хүрсэн бөгөөд энэ онд тухайн суурь бүтцүүдээр 22 сая.тонн ачаа тээвэрлэхээр төлөвлөжээ.