Мэдээллээ хамгаалах нь шүдээ угаахтай адил өдөр тутмын дадал байх ёстой

Л.Бямбажав
2025/12/15

Өглөө босоод шүдээ угаадаг шиг хувийн мэдээллээ хамгаалах нь ч өдөр тутмын, тогтмол хийдэг дадал болох ёстой юм. Хэрвээ бид шүдээ угаахгүй удвал оорох, өвдөх эрсдэлтэй бол хувийн мэдээллээ хамгаалахгүй бол санхүүгээрээ хохирох, нэр болзошгүй алдах, бур гэмт хэрэгт ч холбогдож болзошгүй

Хувийн мэдээлэл гэж юу вэ?

Хувь хунийг шууд болон шууд бусаар таних, баталгаажуулах боломжтой бух төрлийн өгөгдлийг "хувийн мэдээлэл" гэж нэрлэдэг. Энэ нь таны нэр, төрсөн он, сар, өдөр, регистрийн дугаар, оршин суугаа хаяг, утасны дугаар, цахим шуудан, байршлын мэдээлэл зэрэг юм. Харин эмзэг мэдээлэлд илүү нарийн, өндөр хамгаалалт шаардлагатай буюу таны яс үндэс, угсаа гарал, улс төрийн үзэл, эрүүл мэндийн туух, биометрик
өгөгдөл, бэлгийн чиг хандлага, ял эдэлж байсан 

Яагаад хамгаалах ёстой вэ?

Цахим гэмт хэрэгтнүүдийн арга техник өдөр ирэх тусам нарийсаж, илүү боловсронгуй болсоор байна. Тэд таны регистрийн дугаар, утасны дугаар зэрэг мэдээллийг олж авч, цахим тоглоомын сайт, хууль бус мөрийтэй тоглоом, сугалаа тохирол гэх мэт олон талбарт ашиглаж болзошгүйн дээр цаашлаад таны интернэт банк руу нэвтрэн, санхүүгийн ноцтой хохирол учруулах эрсдэлтэй. Сүүлийн үед банкны нэрийг барьсан хуурамч мессеж иргэдийн гар утсанд илгээж, залилах тохиолдол гарах болсон. Гол нь тухайн хунийг линк дээр даруулснаар мэдээллийг нь хуулж олж авах зорилготой. Иймд хэрэв танд ийм мессеж ирвэл линк дээр даралгүй тэр даруй шууд устгаарай. Мөн банк хэзээ ч харилцагчийн нууцлалтай мэдээлэл буюу интернэт банкны нэвтрэх нэр, нууц уг оруулахыг шаардсан хүсэлт илгээдэггүйг онцгойлон санаарай.

Өдөр тутамдаа мэдээлэл хамгаалах 7 дадал

1. "Миний мэдээллийг ямар зорилгоор ашиглах вэ?" гэж асууж сур - Аливаа
үйлчилгээний байгууллага, хувь хүнд мэдээллээ зайлшгүй өгөх тохиолдолд ямар зорилгоор авч буйг тодруул.

2. Нууц үгээ тогтмол шинэчил - Ялангуяа цахим банк, и-мэйл, сошиал платформуудын нууц угийг улирал тутам солих.
3. Нэвтрэх нэр, нууц үгээ хэнтэй ч бүү хуваалц - Хэнд ч, ямар ч шалтгаанаар бүү дамжуул.
4. Сэжигтэй холбоос дээр буу дар - Мессеж, и-мэйл, чатын линк дээр дарахаасаа өмнө нягтал.
5. Олон нийтийн сүлжээнд хувийн мэдээллээ хязгаарла - Байршил, гэр бүлийн байдал, хөрөнгийн талаарх мэдээллээ тавихгүй байх.
6. Давхар танин баталгаажуулалт ашигла - Two Factor Authentication хамгаалалт нь нууцлалыг нэмэгдүүлэхэд тусална.
7. Хувийн төхөрөмжөө хамгаал - Гар утас, компьютертоо нууц код, хурууны хээ, нуур таних тохиргоо хийгээрэй.



0
angry
0
care
0
haha
1
liked
0
love
0
sad
0
wow

Сэтгэгдэл (0)

ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

Сэтгэгдэл бичигдээгүй байна

Шинэ мэдээ
ОХУ: Тариалалтын үе эхлэх болон үйлдвэрүүдийн засвар үргэлжлэхтэй холбоотойгоор шатахууны үнэ дахин өсөх магадлалтай 9 цагийн өмнө
НЗДТГ: Өнөөдрийн байдлаар 3000 гаруй тонн нөөцийн мах байна 9 цагийн өмнө
Мансууруулах эм, сэтгэцэд нөлөөт бодис хэрэглэсэн, их хэмжээгээр бэлтгэж, хадгалсан этгээдийг баривчиллаа 11 цагийн өмнө
Ирэх дөрөвдүгээр сарын цаг агаарын ерөнхий төлөв 11 цагийн өмнө
Сэрэмжлүүлэг: Нойтон цас орж, цасаар шуурна 12 цагийн өмнө
Г.Занданшатар: Монголын төр намын хуваагдал, талцлаас болж дэлхийд шившиг болж байна Өчигдөр
Үндэсний үйлдвэрлэгчид боловсролын салбарт 1 тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалт хийлээ Өчигдөр
“Пицца Хат” брэндийн хамтран ажиллах санал Өчигдөр
"Монгол Улсын төрийн далбаа мандуулах хөтөлбөр"-ийг нээлээ Өчигдөр
Б.Цэвээндаш 1418 км замыг туулаад эх орондоо ирлээ Өчигдөр
ГССҮТ-д цус, цусан бүтээгдэхүүнийг дроноор тээвэрлэн түргэн шуурхай хүргэжээ Өчигдөр
Ц.Мөнхбат: МАН ирцээ бүрдүүлж чадахгүй байж буруугаа манай намаас хайгаад байна Өчигдөр
Нийслэлийн хэмжээнд 4600 айлыг цахилгаан эрчим хүчинд шинээр холбоно Өчигдөр
Азийн хамгийн гайхалтай дэд бүтцийн нэг "Голын хурдны зам" Өчигдөр
О.Цогтгэрэл: Чуулган хуралдахгүй байгаа ч цаг үеийн тулгамдсан асуудлыг сонсох ёстой Өчигдөр
Г.Занданшатар: Би албан тушаалтай зууралдаагүй. Хулгайтай би эвлэрэхгүй. Ухрах, тохирох ямар ч бодол алга Өчигдөр
Нийслэлд улаанбурхан өвчний 398 тохиолдол бүртгэгджээ Өчигдөр
Хормузын хоолойн тээвэрлэлтийн саатлаас шалтгаалан "онцгой байдлын" горимд шилжлээ Өчигдөр
Өнөөдөр: Дэлхийн театрын өдөр тохиож байна Өчигдөр
Дөрвөн дүүрэгт цахилгаан хязгаарлана Өчигдөр